Những phép thử đơn giản trong nhà nói được nhiều hơn con số trên cân, và chúng thay đổi trước khi con số thay đổi.
Đo sức mạnh tại nhà bằng cách nào
- Đứng lên từ ghế mấy lần liên tiếp mà không chống tay
- Đi một đoạn quen và xem mất bao lâu
- Cầm túi hàng và xem có thấy nặng hơn trước không
- Đi lên một tầng cầu thang và xem có phải nghỉ giữa chừng
- Bốn phép thử này không cần thiết bị gì
Câu cuối là lý do chúng đáng dùng, và ai cũng làm được ngay hôm nay.
Vì sao những phép thử đó hữu ích
- Vì chúng đo đúng thứ mình cần: khả năng làm được việc
- Chúng cũng thay đổi trước khi con số trên cân thay đổi
- Và chúng không phụ thuộc vào dao động nước trong người
- Kết quả dễ hiểu, không cần ai giải thích
- Mục đầu là lý do quan trọng nhất
Mục thứ hai là lợi ích về thời gian, và nó cho phép phát hiện sớm.
Bao lâu thử một lần
- Mỗi tháng một lần là đủ
- Trừ khi đang trong giai đoạn hồi phục thì làm dày hơn theo hướng dẫn
- Ghi cùng ngày với lần cân và lần đo vòng bụng
- Làm cùng điều kiện mỗi lần, ví dụ cùng chiếc ghế
- Mục cuối là chi tiết quyết định
Mục thứ ba là cách gộp, và nó làm việc theo dõi thành một việc chứ không phải ba.
Cần lưu ý gì khi làm
- Làm có người bên cạnh nếu mình yếu hoặc hay choáng
- Dừng ngay nếu thấy đau hoặc chóng mặt
- Không cố làm hơn mức của mình để có số đẹp
- Người có bệnh tim hoặc khớp nặng thì hỏi trước
- Mục đầu là quy tắc an toàn quan trọng nhất
Mục thứ ba là điều muốn nhắc, và mục đích là đo chứ không phải thi.
Về phép thử đứng lên từ ghế
- Dùng ghế cứng, không có bánh xe, kê sát tường
- Khoanh tay trước ngực và đứng lên ngồi xuống liên tiếp
- Đếm số lần làm được trong một khoảng thời gian, hoặc đếm thời gian cho một số lần cố định
- Ghi lại số đó và so với tháng trước
- Mục đầu là điều kiện an toàn
Mục thứ ba là cách đếm, và chọn cách nào cũng được miễn là giữ cố định.
Về tốc độ đi
- Chọn một đoạn đường quen, ví dụ từ nhà ra đầu hẻm
- Đi với tốc độ bình thường của mình và đếm thời gian
- Đi chậm hơn rõ so với trước là dấu hiệu đáng nói với bác sĩ
- Đây là chỉ số được dùng nhiều trong y học người cao tuổi
- Mục thứ hai là cách làm
Mục cuối là lý do nó đáng tin, và nó không phải phép thử tự nghĩ ra.
Về sức cầm nắm
- Mở nắp chai, xoay khoá cửa, cầm túi hàng đều là phép thử thực tế
- Thấy khó hơn so với vài tháng trước thì ghi lại
- Sức cầm nắm liên quan tới khối cơ toàn thân, không chỉ tay
- Đây là dấu hiệu đáng mang đi khám khi nó giảm rõ
- Mục thứ ba là điều ít ai biết
Mục cuối là kết luận, và nó cho thấy vì sao phép thử đơn giản lại có ý nghĩa.
Về thăng bằng
- Đứng một chân trong ít giây, có chỗ tựa gần bên để bám
- Luôn làm gần tường hoặc gần ghế, đừng làm giữa phòng
- Thăng bằng kém là yếu tố nguy cơ ngã, nên đáng theo dõi
- Thấy kém đi rõ thì hỏi về bài tập thăng bằng
- Mục thứ hai là quy tắc an toàn
Mục cuối là việc nên làm, và có bài tập riêng cho phần này.
Về việc ghi những việc mình làm được
- Ghi những việc trước làm được giờ không, và ngược lại
- Ví dụ tự đi chợ, tự tắm, bế được cháu, làm vườn
- Đây là thước đo mà bác sĩ hiểu ngay và dùng được
- Một dòng mỗi tháng là đủ
- Mục thứ hai là những ví dụ cụ thể
Mục thứ ba là lý do đáng ghi, và nó thuyết phục hơn mọi con số.
Về việc đặt mục tiêu theo chức năng
- Đặt mục tiêu là làm được việc gì, không phải đạt con số nào
- Ví dụ leo được hai tầng không nghỉ, đi chợ không phải nhờ
- Mục tiêu dạng này đo được và không phụ thuộc dao động hằng ngày
- Chúng cũng có ý nghĩa thật với cuộc sống của mình
- Mục thứ hai là ví dụ
Mục cuối là lý do chúng bền hơn, và nó là luận điểm của cả chuyên mục.
Về việc mang những số này đi khám
- Nói bằng phép thử cụ thể thay vì nói chung là mình yếu đi
- Mang bảng có cả cân nặng, vòng bụng, và chức năng
- Bác sĩ đọc được bức tranh đầy đủ hơn từ ba nhóm số đó
- Ghi rõ cách mình làm phép thử để họ biết số đó nghĩa là gì
- Mục đầu là cách mô tả hiệu quả nhất
Mục cuối là chi tiết cần kèm, và nó làm số liệu dùng được.
Ba câu về một thay đổi cân nặng
- Thay đổi bao nhiêu, trong khoảng thời gian bao lâu
- Có chủ ý hay không chủ ý
- Có gì khác đi kèm — ăn uống, sức khoẻ, thuốc men
- Chức năng thuộc vế sức khoẻ của câu thứ ba
- Và nó thường là vế trả lời được sớm nhất trong cả ba câu
Câu cuối là điểm riêng, và nó cho thấy giá trị của việc theo dõi chức năng.
Con số nằm trên cân, ý nghĩa nằm ở xu hướng
- Site này không nêu ngưỡng nào cho các phép thử trên
- Chỉ so với chính mình lần trước, đó là phép so có nghĩa duy nhất
- Không tự tập bài nặng khi chưa được hướng dẫn
- Người có bệnh tim hoặc khớp nặng thì hỏi trước khi làm phép thử
- Mục thứ hai là nguyên tắc
Hai mục cuối là hai lưu ý an toàn, và chúng quan trọng hơn kết quả phép thử.
Đi khám ngay
- Yếu đi nhanh trong vài tuần, hoặc không tự đứng lên được
- Ngã, hoặc choáng nặng khi làm phép thử
- Đau ngực hoặc khó thở khi gắng sức mà trước không có
- Yếu một bên người, nói khó, hoặc méo miệng — đi cấp cứu ngay
- Sụt cân rõ kèm yếu đi
Với thay đổi nhẹ hơn thì ghi lại và mang đi hỏi trong lần khám gần nhất.
Câu hỏi thường gặp
Đo sức mạnh tại nhà bằng cách nào?
Bằng những phép thử đơn giản: đứng lên từ ghế mấy lần, đi một đoạn quen mất bao lâu, cầm túi hàng thấy nặng hơn không.
Vì sao những phép thử đó hữu ích?
Vì chúng đo đúng thứ mình cần: khả năng làm được việc. Chúng cũng thay đổi trước khi con số trên cân thay đổi.
Bao lâu thử một lần?
Mỗi tháng một lần là đủ, trừ khi đang trong giai đoạn hồi phục thì làm dày hơn theo hướng dẫn.
Cần lưu ý gì khi làm?
Làm có người bên cạnh nếu mình yếu hoặc hay choáng, và dừng ngay nếu thấy đau hoặc chóng mặt.